Fashion Film Killed the Video Star

05 december 2011 Commentaren (0)

FlyerFashionOff_281111_recto.jpgHet is intussen een publiek geheim dat dit weekend in Antwerpen FASH!ON/off plaatsvindt – het eerste Belgische fashion film festival. Wat de videoclip was voor de jaren tachtig, wordt de modefilm namelijk voor de jaren tien. En als je nu geen flauw idee hebt waarover ik het heb, dan zou ik mij geen al te grote zorgen maken. Je bent niet alleen.

De voorbije weken kreeg ik de vraag zeker twintig keer gesteld: wat dat wel mag zijn, fashion film? Ik heb het intussen ook zelf even zitten googelen – om te zien waar je zoal op uitkomt – en blijkt dat de online oogst nog goed meevalt. De Bollywood-film Fashion buiten beschouwing gelaten welteverstaan, net als die top tien van de markantste garderobes uit de filmgeschiedenis: Marlon Brando in The Wild One, Madonna in Desperately Seeking Susan, de volledige cast van Reservoir Dogs, Sarah Jessica Parker in Sex and the City. Op die laatste na, is dat lijstje eigenlijk nog goed te pruimen, maar het heeft allemaal niets met ‘modefilm’ te maken. Of toch niet met het soort modefilm waar FASH!ON/off rond draait.

Google leverde echter eveneens verschillende links op naar sites die die lading wél dekken, en misschien moet ik nu zelf ook maar eerst een paar voorbeelden geven van wat modefilms (kunnen) zijn, voor ik er verder de lof over zing en de vergelijking met de videoclip maken. Het eerste voorbeeld staat hieronder en is op een jaar tijd uitgegroeid tot een absolute mijlpaal in het genre: KM3D-1 van Baillie Walsh, bekend van onder meer Kylie Minogue’s briljante videoclip voor Slow. De 3D-film (gemaakt voor de website van het Britse modetijdschrift AnOther; het gekleurde brilletje stak bij de papieren versie) is een soort vervolg op het hologram dat Walsh en Moss zes jaar geleden maakten voor een show van Alexander McQueen, en laat zien hoe een als vanouds gracieuze Moss diamanten naar de camera gooit – ‘supplied by Swarovski’. Meer gebeurt er niet, dus noem KM3D-1 – ondanks zijn verbluffende cameratechniek (1000 beelden per seconde!) en filosofisch traktaat over hoe Moss er haar eigen zelfbeeld in aan diggelen slaat – geen grensverleggende videokunst. Het is pure en peperdure eye candy – maar dan wel grand cru.

 

 


Het tweede voorbeeld (zie helemaal onderaan) staat op naam van Kenneth Anger, de legendarische experimentele filmmaker die de tachtig intussen gepasseerd is en zich in zijn carrière nooit met commercials of product placement heeft ingelaten. Dat uitgerekend zo’n man vorig jaar een (heerlijk psychedelisch) filmpje voor het Italiaanse modehuis Missoni inblikte, zegt veel over de artistieke vrijheid die de modefilm op dit moment biedt. Er zijn maar twee – en zelfs die zijn betwistbaar – constanten: er komen kleren, juwelen en/of accessoires in voor, en de rekening wordt betaald door modehuizen en/of modebladen.

Waarom? Omdat die zich – snel! – aan het voorbereiden zijn op de toekomst, en die is audiovisueel. Voor de mode-industrie, die in het verleden inzette op foto’s en daarmee de carrière van heel wat grote fotografen lanceerde, houdt dat een volledig andere manier van denken en werken in. Het kan bijgevolg best wat hulp gebruiken, ‘van gelijk wie een camera heeft’, lijkt de redenering te zijn. Een beetje zoals platenmaatschappijen in de jaren tachtig op zoek gingen naar mensen om voor hen videoclips te maken – ‘om het even wie, zolang het maar over twee weken klaar is.’

PradaAW11-3.jpgIk overdrijf. En toch. De komst van MTV dwong platenlabels om een soort minifilmmaatschappijen te worden. De verkoop van songs hing niet langer louter af van het aantal radiostations dat ze in high rotation stak; het was plots ook belangrijk om ze op tv ‘vertoond’ te krijgen. Alleen had de muziekindustrie weinig tot geen ervaring op vlak van audiovisuele producties, en stond de filmindustrie niet te springen om haar grote zus uit de nood te helpen. Tegenwoordig mag het dan al bonton zijn om voor televisie te werken, begin jaren tachtig keken filmmakers op het medium neer. Pas toen David Lynch – begin jaren negentig – Twin Peaks inblikte, kwam daar geleidelijk aan verandering in.

Kort samengevat: de muziekindustrie zat in de jaren tachtig – lang voor de komst van Napster – op een bom geld, ze had er zopas een gigantisch promokanaal bij gekregen, maar ze kende niemand die dat promokanaal voor hen van content kon voorzien. Dus bestond de eerste generatie videoclipregisseurs uit een hoop armtierige filmstudenten, leergierige fotografen, grensverleggende kunstenaars en toonaangevende reclamemakers.

Het gevolg was dat de videoclip zich in geen tijd ontpopte tot de meest avant-gardistische en technisch innovatieve kunstvorm. De muziekindustrie had geen flauw idee waar het mee bezig was en schreef gewoon cheques uit; verlost van een narratief juk, experimenteerden de makers van videoclips onbeteugeld met vorm en techniek; en de muziekzender MTV, die toen nog voor kwaliteit stond en voor zijn huisstijl een beroep deed op eigenzinnige animators als Bill Plympton, had niets liever. Nee, echt, de jaren tachtig waren zo slecht nog niet.

ruth_hogben_gareth_pugh.jpgVandaag zie je veelal hetzelfde gebeuren in de mode-industrie. Met dat verschil dat het onjuist zou zijn om te zeggen dat de modesector totaal geen ervaring heeft met het maken van filmpjes. Er is echter een groot verschil tussen een commercial en creative content. Uiteraard zeggen ze beide hetzelfde: koop mij! Alleen zegt de ene het letterlijk, terwijl de andere het subtiel probeert aan te pakken. Dat laatste valt in de regel niet uit te leggen aan marketingjongens, die gewoon overal hun logo op willen, ‘en wel zo groot mogelijk’. Alleen is dat niet het soort reclame waar toonaangevende modeblogs op inpikken, laat staan dat iemand zin heeft om er zijn Facebook mee te behangen. Maar dat laatste willen modehuizen natuurlijk wel zien gebeuren.

Social media bieden de mode-industrie vandaag een waaier aan relatief nieuwe communicatiemogelijkheden, maar dan moet ze wel met filmpjes afkomen, niet met foto’s. Bovendien zal het belang van video de komende jaren alleen maar toenemen, wanneer iedereen geleidelijk aan de printversie van kranten en tijdschriften inruilt voor een digitaal abonnement. In plaats van op papier naar een stilstaand beeld van een jurk te kijken, draait iedereen er straks op zijn tablet gewoon met de vingers rond. You like? Geen probleem: klik hier en bestel.

De komende jaren wordt het voor iedereen zoeken naar een soort evenwicht tussen interessante, unieke content en ‘hoe we er tienduizend bloesjes meer door kunnen verkopen’. Zoals ook videoclips in essentie nooit iets anders geweest zijn dan een soort glijmiddel om meer singles en albums te verkopen. Alleen heeft dat er beginnende regisseurs als David Fincher, Spike Jonze, Michel Gondry, Jonathan Glazer en Mark Romanek nooit van weerhouden om audiovisuele meesterwerken te maken – twee videoclips van Romanek, Closer (Nine Inch Nails) en Bedtime Story (Madonna), behoren intussen zelfs tot de vaste collectie van het Museum of Modern Art in New York. Wedden dat die collectie binnen afzienbare tijd ook een pak fashion films telt?

 

 

Dial FF for Fashion Film

02 december 2011 Commentaren (0)

Intussen is het vermoedelijk een publiek geheim - ik wéét het: ik overdrijf soms wat op Facebook en Twitter - dat ik volgende week in Cinema Zuid een fashion film festival organiseer: FASH!ON/off. Maandag staat hier een artikel dat ik vorig jaar voor Knack Weekend schreef over het modefilmfenomeen, maar intussen kan ook deze oude blogpost dienen als korte introductie OF je klikt gewoon op onderstaand schema van Portable, een toonaangevende videosite waar geregeld knappe fashion films op te zien zijn. Het schema biedt een knap overzicht van de karakteristieken van het genre én de belangrijkste mijlpalen.

v12_infographic.jpg

Das Vinyl

01 december 2011 Commentaren (0)

Das-Pop-The-Game-490x489.jpgIn de eerste helft van dit jaar steeg de verkoop van vinylplaten in Groot-Brittannië met ruim – hou u vast – vijftig procent. Voor de duidelijkheid: daarmee bedraagt het marktaandeel er nog altijd maar anderhalf procent, maar laat stilaan duidelijk zijn dat vinyl de cd zal overleven. In vergelijking met zo’n broos cd-schijfje is een vinylplaat dan ook bijna niet kapot te krijgen, en dan is er uiteraard nog het hoesfetisjisme van heel wat muziekliefhebbers dat ervoor zorgt dat vinyl zijn plaats in de markt blijft opeisen. Meer nog: het hangt nu zelfs aan de muren van de Brusselse Jonas Gallery.


Dat komt zo: elk jaar vraagt het Britse bedrijf Art Vinyl, dat vindt dat albumhoezen kunst zijn en daarom een soort kaders aanbiedt om vinylplaten aan de muur te hangen, aan enkele designexperts om de vijftig beste hoesontwerpen van de afgelopen twaalf maanden te kiezen. Het publiek mag vervolgens zijn favoriet kiezen, wat Surfing the Void van Klaxons vorig jaar goud opleverde – spreekwoordelijk welteverstaan, al zal de plaat hier en daar ook wel echt goud hebben behaald.

 

Dit jaar gaat de strijd tussen onder meer Battles, Brian Eno, Gang Gang Dance, Rustie, Red Hot Chili Peppers en ... Das Pop! De Belgen zijn genomineerd met het ontwerp dat Mat Maitland maakte voor het album The Game en dat hangt nu dus ook aan de muren van de Brusselse Jonas Gallery, samen met een rist andere genomineerden. De expo start vanavond (in aanwezigheid van Bent Van Looy) en loopt nog tot 28 januari.

 

Oh, en wie nog – chauvinistisch als we zijn – op Das Pop wil stemmen, heeft tot 11 december de tijd. Mijn persoonlijke top drie staat hieronder, maar ik geef toe dat ik die van Gang Gang Dance (de tweede) op het digitale stemformulier heb vervangen door Das Pop, uit wraak op al die Hollanders die elk jaar Tiësto en Armin van Buuren tot bovenaan de DJ Mag Top 100 duwen.

 

battles-gloss-drop.jpg

Gang+Gang+Dance+-+Eye+Contact.jpg

braids-native-speaker.jpg

500!

18 november 2011 Commentaren (0)

Zopas opgemerkt dat dit mijn 500ste blogpost is.

 

500-euros.jpg

500

500

500

500

500

500

Playground Love

01 november 2011 Commentaren (0)

playground, stuk, museum m, jan lauwers, needcompany, mika rottenbergVoor de vijfde editie van het kunstenfestival Playground slaat het STUK in Leuven voor het eerst de handen in elkaar met Museum M. Bedoeling is om podiumkunst en beeldende kunst nog dichter bij elkaar te brengen, zowel in de donkere zalen van de eerste als in de witte van de tweede. Jan Lauwers en Needcompany hopen die intentie meteen kracht bij te zetten met The House of Our Fathers, een indrukwekkende constructie in Museum M die dienst doet als een soort levend kunstwerk waarin acteurs, dansers en muzikanten tot zeven uur toe rondlopen en spelen.

 

Nog in het Museum M kun je naar een retrospectieve van het videowerk van de Argentijnse Mika Rottenberg, die het vrouwelijk lichaam gebruikt om kritiek te geven op industrialisatie en discriminatie. De ene noemt het feministische kunst, de andere doet het denigrerend af als gratuite chick art. De eerste groep is ontegensprekelijk in de meerderheid, maar sluit u – teneinde tot een debat te komen waar zelfs Germaine Greer het holebi-rusthuis voor verlaat – gerust aan bij de tweede.